زبان باسکی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
زبان باسکی
Euskara
زبان بومی در: Spain, France
منطقه سرزمین باسک (منطقه بزرگ‌تر)، Basque diaspora
قومیت باسک
تعداد گویشوران
ناشناخته (خطای عبارت: نویسه نقطه‌گذاری شناخته نشده «٬» اشاره‌شده 1991–2012)e18
to خطای عبارت: نویسه نقطه‌گذاری شناخته نشده «٬» (2012)
شکل‌های اولیه
Proto-Basque
گویش‌ها
Basque alphabet (الفبای لاتین)
Basque Braille
وضعیت رسمی
زبان رسمی در
سرزمین باسک (منطقه خودمختار)
نابارا
تنظیم‌شده توسط Euskaltzaindia
کدهای زبان
ایزو ۶۳۹-۱ eu
ایزو ۶۳۹-۲ baq (B)
eus (T)
ایزو ۶۳۹-۳ eus
گلاتولوگ basq1248[۱]
زبان‌شناسی 40-AAA-a
{{{mapalt}}}
Schematic dialect areas of Basque. Light-colored dialects are extinct. See dialects below for details.
این نوشتار شامل نمادهای آوایی آی‌پی‌ای است. بدون پشتیبانی مناسب تفسیر، ممکن است علامت‌های سوال، جعبه یا دیگر نمادها را جای نویسه‌های یونی‌کد ببینید.
مناطق گویش‌های زبان باسکی.
مناطق گویش‌های زبان باسکی.

زبان باسْکی (به باسکی: Euskara، به اسپانیایی: Basque) زبان مردم باسک است که در شمال اسپانیا و جنوب غرب فرانسه زندگی می‌کنند. این زبان بر خلاف زبان‌های پیرامون خود از خانواده زبان‌های هند-اروپایی نیست، بلکه از زبان‌های پیش از ورود آریاییان به اروپا است.[۲] از سه میلیون باسکی حدود ۶۳۲۰۰۰ نفر به این زبان سخن می‌گویند که از این میان ۵۶۶۰۰۰ نفر آن‌ها در اسپانیا زندگی می‌کنند.[۳]

باستان‌شناسان در سال ۲۰۰۶ در باسک ۲۷۰ سنگ نوشته مربوط به قرن سوم میلادی پیدا کردند.[۴]

الفبا

زبان باسکی با الفبای لاتین نوشته می‌شود.[۵]

نمونهٔ واژگان

  • Bai= آری
  • Ez= نه
  • Kaixo= سلام
  • Agur= خدا نگهدار
  • Ikusi arte= می‌بینمت
  • Eskerrik asko= سپاس
  • Egun on= روز بخیر
  • Gab on= شب بخیر
  • Urdin= آبی
  • Zuri= سفید
  • Gori= سرخ
  • Edan= نوشیدن
  • Ian= خوردن
  • Lo= خوابیدن
  • Mesedez= لطفاً
  • Barkatu= ببخشید (تقاضای چیزی)
مقایسه با زبان های هندواروپایی[۶]
باسکی انگلیسی(ژرمنی) سانسکریت لاتین روسی(اسلاوی)
ni I aham ego ja
hi you, thou tvam tu ty
gu we vayam nos my
zuek you yu:yam vos vy
nor who ka- quis kto
bat one eka- unus odin
bi two dva duo dva
hiru three tri tres tri
lau four catva:r quattuor chetyre

منابع

  1. Nordhoff, Sebastian; Hammarström, Harald; Forkel, Robert; Haspelmath, Martin, eds. (2013). "Basque". Glottolog 2.2. Leipzig: Max Planck Institute for Evolutionary Anthropology. 
  2. Larry Trask The history of Basque ۱۹۹۷
  3. «زبان باسکی». 
  4. سنگنوشته‌هایی به زبان باسکی در محوطه باستانشناسی یافته شد.
  5. الفبای باسکی
  6. Manfred Owstrowski. “History of the Basque Language”. Salem State University.